« ثُمَّ اقْضُوا إِلَيَّ » اقضوا ما أنتم قاضون و افعلوا ما تريدون ، حكم كنيذ بهرچ شما حكم مىكنيذ و بكنيذ هر چى مىخواهيذ ؛ و اين بمعنى تهديد و وعيد مىگفت چنانك فرموذ : « اعْمَلُوا ما شِئْتُمْ » 2035 يعنى عذاب خذاى - تعالى - بشما نزديك است ؛ شما هر چى خواهيذ با من بكنيذ ، كى زيان شما را رسذ ، نه مرا ؛ و گفته‌اند : اقتلوني ان قدرتم ، يعنى اگر قدرت بر كشتن من داريذ مرا بكشيذ . ابن بحر گويذ : أعلموني به آخر ما عندكم ، من قوله : « وَ قَضَيْنا إِلى بَنِي إِسْرائِيلَ » 2036 اى أعلمناهم ، يعنى خبر دهيذ مرا به آخر آنچ نزد شماست و دليل برين معنى قول خذاى - تعالى - است « وَ قَضَيْنا إِلى بَنِي إِسْرائِيلَ » يعنى بنى إسرائيل را خبر داذيم . « وَ لا تُنْظِرُونِ » اى لا تؤخّرونى . ابن بحر گويذ : لا تؤخّروا اعلامى ، و معنى اين است كى من از غايلهء عداوة شما نمىترسم . « فَإِنْ تَوَلَّيْتُمْ » عن الايمان و قبول كلامى ، اگر از ايمان آورذن بگرديذ ( 492 ) و سخن من قبول نكنيذ « فَما سَأَلْتُكُمْ مِنْ أَجْرٍ » درين معنى دو وجه است : أول آنك من از شما مزدى طلب نكردم كى موجب تولّى بوذ ؛ و دوم آنك از شما طلب مزدى كردم كى بسبب تولّى شما آن مزد از من فوت شوذ « إِنْ أَجْرِيَ » مزد من نيست يعنى ثواب من « إِلَّا عَلَى اللَّهِ » الا بر خذاى - تعالى - « وَ أُمِرْتُ أَنْ أَكُونَ مِنَ الْمُسْلِمِينَ » و مرا فرموذه‌اند كى از جملهء گردن نهندگان باشم بأوامر و نواهى او . « فَكَذَّبُوهُ » اى داموا على تكذيبه ، مداومت نموذند بر تكذيب او « فَنَجَّيْناهُ وَ مَنْ مَعَهُ » يعنى او را از غرق شذن و مقاساة 2037 كافران نجاة داذيم و آنها را كى بوى ايمان آورده بوذند « فِي الْفُلْكِ » و با وى در كشتى نشسته بوذند ؛ و كانوا ثمانين نفرا ، و ايشان هشتاذ آدمى بودند « وَ جَعَلْناهُمْ خَلائِفَ » عما كانوا في الأرض ، و ايشانرا خلفا گردانيذيم از پس ايشان كى در زمين بوذند « وَ أَغْرَقْنَا الَّذِينَ كَذَّبُوا بِآياتِنا » و غرق گردانيذيم بطوفان و آب عذاب آنانرا كى تكذيب آيات ما كردند « فَانْظُرْ كَيْفَ كانَ عاقِبَةُ الْمُنْذَرِينَ » بنگر - اى محمّد ! - كى عاقبت مكذّبان آيات و رسل چگونه بوذ ؛ و خوّف ( 493 ) أمتك مثل ما نزل بهم ، و بترسان امت خوذ از آمذن مثل آنچ بايشان فروذ آمذ . قوله - تعالى - : [ سوره يونس ( 10 ) : آيه 93 ] وَ لَقَدْ بَوَّأْنا بَنِي إِسْرائِيلَ مُبَوَّأَ صِدْقٍ وَ رَزَقْناهُمْ مِنَ الطَّيِّباتِ فَمَا اخْتَلَفُوا حَتَّى جاءَهُمُ الْعِلْمُ إِنَّ رَبَّكَ يَقْضِي بَيْنَهُمْ يَوْمَ الْقِيامَةِ فِيما كانُوا فِيهِ يَخْتَلِفُونَ ( 93 ) « بَوَّأْنا » اى أنزلنا ، بدرستى كى بنى إسرائيل را فرو آورديم « مُبَوَّأَ صِدْقٍ » جايى كى در